Hoe werkt de verrekening van de eigen bijdrage bij een resultaatgerelateerde toevoeging?
Een resultaatgerelateerde toevoeging klinkt als een bonus voor een goede mediator, maar in de praktijk levert het vaak vragen en frustratie op. Je betaalt een eigen bijdrage en vraagt je af: wanneer en hoe moet dat eigenlijk verrekend worden?
Vooral als de spanningen rondom een echtscheiding of arbeidsconflict al hoog oplopen, is duidelijkheid het enige wat telt. Dit gevoel van onzekerheid over kosten is herkenbaar en begrijpelijk. De regels rondom de toevoeging zijn ingewikkeld, maar met een goede uitleg kun je ze zelf controleren. We gaan stap voor stap door het proces heen, zodat je precies weet wat je kunt verwachten.
Stap 1: Controleer je recht op gesubsidieerde rechtsbijstand
Voordat er gesproken kan worden over een resultaatgerelateerde toevoeging, moet eerst bepaald worden of je in aanmerking komt voor gesubsidieerde rechtsbijstand via de Raad voor Rechtsbijstand. Dit is de basis voor het hele systeem.
- Check je inkomen en vermogen op de website van de Raad voor Rechtsbijstand. De inkomensgrenzen worden jaarlijks vastgesteld en liggen voor een alleenstaande rond de € 39.000 bruto per jaar (peiljaar 2023). Voor partners ligt dit hoger, vaak rond de € 52.000.
- Vraag bij je mediator na of de mediation in aanmerking komt voor een toevoeging. Dit is afhankelijk van het soort geschil (familiebemiddeling of arbeidsmediation).
- Verzamel de benodigde documenten: een geldig ID-bewijs, recente loonstroken of een IB-aangifte. De mediator dient de aanvraag in, maar jij moet de gegevens aanleveren.
Zonder deze subsidie is er namelijk geen sprake van een toevoeging. Tijdsindicatie: Reken op 1 tot 2 weken voor de definitieve goedkeuring door de Raad.
Veelgemaakte fout: Denken dat een mediator zomaar kan beginnen zonder dat de toevoeging is goedgekeurd. Dit levert financieel risico op, start nooit zonder dat dit dossier rond is.
Stap 2: Betaal je eigen bijdrage (het eigen risico)
Als de toevoeging is goedgekeurd, betaal je een wettelijke eigen bijdrage. Dit bedrag is voor iedereen hetzelfde en hangt af van het type zaak.
- Relatiebeëindiging (echtscheiding/scheiding van tafel en bed): € 56,- per persoon.
- Familiezaken (ouderschapsplan, omgangsregeling): € 56,- per persoon.
- Arbeidsmediation: € 56,- per persoon.
- Overige zaken: Vaak € 225,- per persoon, maar bij echtscheidingen en familiezaken ligt dat dus lager.
Je betaalt dit niet vooraf, maar aan het begin of einde van de mediation, afhankelijk van de afspraken met je mediator.
Deze eigen bijdrage is het bedrag dat je sowieso zelf betaalt, ongeacht de uitkomst. De mediator kan je vragen dit bedrag over te maken voordat de sessies starten, of dit verrekenen in de eindafrekening. Let op: De eigen bijdrage is persoonsgebonden. Jij betaalt voor jouw deel, je partner voor het zijne. Bij een echtscheiding is dit dus € 56,- per persoon.
Stap 3: De resultaatgerelateerde toevoeging berekenen
Hier gaat het mis bij veel mensen. Een resultaatgerelateerde toevoeging is een extra bedrag dat je betaalt bovenop de normale eigen bijdrage, al kun je soms een herbeoordeling van de eigen bijdrage aanvragen.
Dit gebeurt alleen als je mediation slaagt en leidt tot een juridische afwikkeling (bijvoorbeeld een echtscheidingsconvenant). Deze regeling bestaat om de mediator te stimuleren om een resultaat te behalen, maar het maakt de kosten voor mediation ondoorzichtig. Praktijkvoorbeeld: Stel, de mediator declareert 10 uur à € 150,- (dit is een inschatting van het tarief inclusief BTW en kantoorkosten). De totale vergoeding is € 1.500,-.
- De berekeningsgrondslag: De toevoeging wordt berekend over het totaalbedrag dat de Raad voor Rechtsbijstand aan de mediator vergoedt. Dit bedrag hangt af van het aantal uren dat de mediator mag declareren. Een standaard echtscheidingsmediation zit vaak in een 'pakket' van 8 tot 10 uur.
- Het percentage: De resultaatgerelateerde toevoeging is vaak 25% tot 50% van de eigen bijdrage. Echter, de exacte percentages variëren en zijn afhankelijk van de afspraak die de mediator met de Raad heeft.
- De limiet: Er geldt een maximum. De totale eigen bijdrage (normaal + resultaatgerelateerd) mag vaak niet meer zijn dan ongeveer € 250,- tot € 300,- per persoon voor een echtscheiding. Dit is een inschatting, check dit altijd bij je mediator.
De normale eigen bijdrage is € 56,-. De resultaatgerelateerde toevoeging kan hierop € 50,- extra zijn.
Je totale kosten zijn dan € 106,-.
Stap 4: De verrekening (wanneer betaal je wat?)
Hoe en wanneer dit bedrag wordt verrekend, hangt af van de werkwijze van de mediator en de afspraken die jullie maken.
- Vooraf betalen: Sommige mediators vragen om een voorschot. Ze berekenen een inschatting van de totale kosten (inclusief de resultaatgerelateerde toevoeging) en vragen dit over te maken. Dit is het veiligst voor de mediator, maar geeft jou als cliënt minder zicht op de daadwerkelijke kosten.
- Achteraf verrekenen: Dit is het meest gebruikelijk. Aan het einde van de mediation, als het convenant is ondertekend, stuurt de mediator de eindfactuur. Hierop staat de normale eigen bijdrage én de resultaatgerelateerde toevoeging vermeld. Je betaalt het totaalbedrag binnen 14 dagen.
- Verrekening via de Raad: De mediator declareert bij de Raad. De Raad betaalt de mediator. Jij krijgt een factuur van de mediator voor jouw aandeel. De verrekening vindt dus feitelijk tussen jou en de mediator plaats.
Veelgemaakte fout: Vergeten dat de resultaatgerelateerde toevoeging bovenop de normale kosten komt. Reken hier op voorhand mee, zodat je niet voor verassingen komt te staan.
Stap 5: Controleer de eindfactuur
Voordat je betaalt, controleer je de factuur grondig. Het is jouw recht om inzicht te krijgen in de berekening.
- Staat er duidelijk 'Resultaatgerelateerde toevoeging' op de factuur?
- Is de normale eigen bijdrage (€ 56,-) apart vermeld?
- Is het totaalbedrag logisch en binnen de afgesproken limieten?
Is dit niet het geval? Vraag dan direct om een toelichting bij je mediator, die ook gebonden is aan de geheimhoudingsplicht tijdens het mediationtraject.
Een goede mediator legt dit graag uit.
Verificatie-checklist
Gebruik deze checklist om te controleren of alles klopt: Dit artikel is informatief van aard en is geen juridisch advies.
- ☐ Is de aanvraag voor gesubsidieerde rechtsbijstand goedgekeurd door de Raad voor Rechtsbijstand?
- ☐ Weet je precies wat de normale eigen bijdrage is (€ 56,-)?
- ☐ Heb je een indicatie van de resultaatgerelateerde toevoeging gekregen?
- ☐ Weet je wanneer en hoe je moet betalen (vooraf of achteraf)?
- ☐ Is het maximumbedrag voor de totale eigen bijdrage besproken?
- ☐ Controleer je de eindfactuur op de vermelding van beide bedragen?
Raadpleeg altijd een MfN-gecertificeerd mediator of juridisch adviseur voor jouw specifieke situatie. Mediationuitkomsten zijn afhankelijk van individuele omstandigheden.
