Hoe de mediator de draagkracht berekening uitvoert volgens de Trema-normen

Portret van Marloes van der Hoeven, MfN-gecertificeerd Mediator
Marloes van der Hoeven
MfN-gecertificeerd Mediator
Juridisch Kader, Kwaliteitseisen & Kosten · 2026-02-15 · 5 min leestijd

Wat je nodig hebt voor een Trema-conforme draagkrachtberekening

Een goede draagkrachtberekening voelt soms als een zoektocht in een doolhof. Je zit midden in een scheiding of arbeidsconflict en dan moet je ook nog cijfers uitzoeken.

Begrijpelijk dat je denkt: hoe pak ik dit aan zonder fouten te maken? Voor een correcte berekening volgens de Trema-normen heb je een aantal zaken nodig. Verzamel eerst de benodigde documenten: de meest recente loonstrook, de belastingaanslag van het afgelopen jaar, een overzicht van vaste lasten (huur/ hypotheek, verzekeringen, abonnementen), en bankafschriften van de laatste drie maanden. Voor alimentatieberekeningen heb je ook de gegevens van het kind nodig: leeftijd, zorgdagen per week, en eventuele specifieke kosten zoals therapie of sport.

Daarnaast is een rustige werkplek essentieel. Je gaat met gevoelige cijfers aan de slag, dus zorg voor een plek waar je ongestoord kunt rekenen.

Een rekenmachine of Excel is handig, maar je kunt ook een online Trema-tool gebruiken.

De totale tijd die je nodig hebt voor een eerste berekening? Reken op ongeveer 1 tot 2 uur, afhankelijk van de complexiteit van je situatie. Veelgemaakte fouten? Vergeten om incidentele inkomsten mee te tellen (zoals een eindejaarsuitkering) of vaste lasten overschatten. Wees reëel en houd je aan de werkelijke cijfers.

Stap 1: Bepaal het bruto-inkomen volgens Trema-normen

De eerste stap is het vaststellen van je bruto-inkomen. Dit klinkt simpel, maar er zijn nuances.

De Trema-normen kijken naar het inkomen dat je redelijkerwijs kunt verdienen, niet per se wat je nu verdient. Bij arbeidsmediation betekent dit: wat is je potentiële inkomen op basis van je opleiding en ervaring? Volg deze stappen: Specifieke maatvoering: voor alimentatieberekeningen wordt vaak het inkomen van de laatste 3 jaar als basis genomen.

  1. Zoek je loonstrook van de afgelopen maand op. Noteer het bruto maandsalaris.
  2. Tel eventuele vaste toeslagen op (vakantiegeld, eindejaarsuitkering, overwerk). Reken deze terug naar een maandelijks bedrag: deel jaarbedragen door 12.
  3. Bij zelfstandigen: kijk naar de winst uit het afgelopen boekjaar. Trek aftrekposten eraf, maar tel wel de ondernemersaftrek mee.
  4. Gebruik de Trema-normen voor inkomensprojectie: als je inkomen fluctueert, neem je een gemiddelde over de afgelopen drie jaar.

Tijdsindicatie: deze stap duurt ongeveer 15 minuten. Veelgemaakte fouten: alleen kijken naar het huidige salaris en bonussen of provisies vergeten.

Of bij zelfstandigen: de winst na aftrek van investeringen niet correct berekenen.

Let op: de Trema-normen tellen ook inkomsten uit bijbaantjes of deeltijdwerk mee.

Stap 2: Trek vaste lasten en persoonlijke kosten af

Nu je het bruto-inkomen hebt, bepaal je wat je werkelijk overhoudt. De Trema-normen maken onderscheid tussen vaste lasten en persoonlijke kosten.

Dit is belangrijk voor de draagkracht: hoeveel ruimte hou je over voor alimentatie of andere verplichtingen? Volg deze stappen: Specifieke maatvoering: voor alimentatieberekeningen wordt een standaardbedrag voor kinderen gebruikt (circa € 250-€ 400 per kind per maand, afhankelijk van de leeftijd). Tijdsindicatie: deze stap duurt 20-30 minuten.

  1. Maak een lijst van vaste lasten: huur of hypotheek, verzekeringen (zorg, auto, inboedel), abonnementen (telefoon, internet, sportschool), en alimentatie die je al betaalt.
  2. Trek deze bedragen af van je bruto-inkomen. Gebruik de Trema-normen voor aftrekposten: alleen werkelijke kosten tellen, geen geschatte bedragen.
  3. Voeg persoonlijke kosten toe: kosten voor kinderen, medische uitgaven, en een redelijk bedrag voor boodschappen en kleding. De Trema-normen hanteren een standaardbedrag voor levensonderhoud (circa € 1.000-€ 1.200 per volwassene per maand, afhankelijk van je situatie).
  4. Bereken het netto-inkomen: bruto inkomen minus vaste lasten en persoonlijke kosten.

Veelgemaakte fouten: vaste lasten overschatten (bijvoorbeeld een hoge huur die niet meer relevant is na de scheiding) of persoonlijke kosten onderschatten.

Wees eerlijk en gebruik reële cijfers.

Stap 3: Pas de Trema-normen toe op de draagkracht

Nu komt het cruciale deel: de draagkrachtberekening. De Trema-normen bepalen hoeveel je kunt betalen voor alimentatie of andere verplichtingen.

Dit is geen wiskunde voor wiskundeliefhebbers; het is een praktische tool om eerlijke afspraken te maken.

  1. Reken het netto-inkomen uit (zie stap 2). Trek hier een drempelbedrag af: de Trema-normen hanteren een minimumbedrag voor eigen levensonderhoud (circa € 1.000 per maand voor een alleenstaande).
  2. Bereken het draagkrachtpercentage: het resterende bedrag gedeeld door je netto-inkomen. Voor alimentatie wordt vaak 60-70% van de draagkracht gebruikt voor kinderalimentatie, de rest voor partneralimentatie.
  3. Gebruik een Trema-tool of Excel-sjabloon om de berekening te controleren. Voer de cijfers in en laat de tool de percentages uitrekenen.
  4. Pas de uitkomst toe op je specifieke situatie: bij echtscheiding kijk je naar de zorgverdeling voor kinderen; bij arbeidsmediation naar de financiële gevolgen van een ontslagvergoeding.

Volg deze stappen: Specifieke maatvoering: de Trema-normen voor kinderalimentatie variëren van € 250 (0-5 jaar) tot € 400 (12-18 jaar) per kind per maand. Tijdsindicatie: deze stap duurt 30-45 minuten. Veelgemaakte fouten: de drempelbedragen niet toepassen of de percentages verkeerd berekenen.

Of vergeten dat de draagkracht kan wijzigen bij inkomensverandering. Laat je hierbij begeleiden door een MfN-gecertificeerd mediator die voldoet aan de kwaliteitseisen voor professionele bemiddeling.

Stap 4: Controleer en verwerk de uitkomsten

Je hebt nu een berekening, maar controle is essentiel. Een kleine fout kan grote gevolgen hebben voor je financiële afspraken. Neem de tijd om alles te verifiëren voordat je het vastlegt.

Volg deze stappen: Specifieke maatvoering: de totale doorlooptijd voor een draagkrachtberekening inclusief controle is 1-2 uur.

  1. Loop de cijfers na: klopt het bruto-inkomen? Zijn alle vaste lasten meegenomen?
  2. Gebruik een onafhankelijke Trema-tool (bijvoorbeeld via het Nibud of een mediator-website) om je berekening te vergelijken.
  3. Bespreek de uitkomst met je mediator. Leg uit hoe je de cijfers hebt verzameld en vraag om feedback.
  4. Vastleggen: als de uitkomst klopt, verwerk je de afspraken in een mediationovereenkomst. Bij echtscheiding wordt dit een convenant; bij arbeidsmediation een vaststellingsovereenkomst.

Kosten: een mediator rekent vaak € 100-€ 150 per uur, dus een berekening kost ongeveer € 150-€ 300 aan mediationtijd. Veelgemaakte fouten: overschatten van je eigen rekenwerk of vergeten om een mediator te raadplegen.

Of de uitkomst niet vastleggen, wat later tot conflicten leidt. Lees hier meer over klachtafhandeling via de Geschillencommissie mochten er onverhoopt problemen ontstaan.

Verificatie-checklist: Klopt je berekening?

Gebruik deze checklist om je draagkrachtberekening te verifiëren. Vink elk punt af voordat je de afspraken officieel vastlegt met een digitale handtekening onder het mediationakkoord.

  • Is het bruto-inkomen compleet? (loonstrook, toeslagen, winst uit onderneming)
  • Zijn alle vaste lasten meegenomen? (huur, verzekeringen, abonnementen)
  • Klopt het drempelbedrag voor eigen levensonderhoud? (minimaal € 1.000 per maand)
  • Zijn de Trema-percentages correct toegepast? (60-70% voor kinderalimentatie)
  • Is de berekening gecontroleerd met een onafhankelijke tool?
  • Is de uitkomst besproken met een MfN-gecertificeerd mediator?
  • Zijn de afspraken vastgelegd in een mediationovereenkomst?
Portret van Marloes van der Hoeven, MfN-gecertificeerd Mediator
Over Marloes van der Hoeven

Marloes is gecertificeerd mediator (MfN-register) met 14 jaar ervaring in echtscheiding, arbeids- en familiemediatie. Ze behandelt gemiddeld 60 zaken per jaar en schrijft toegankelijk over het mediationproces.