Finaal verrekenbeding bij echtscheiding: Afrekenen alsof er gemeenschap van goederen is
Een scheiding voelt vaak als een emotionele achtbaan, en dan moet je ook nog eens financiële regelingen treffen die je toekomst bepalen. Het is begrijpelijk dat je hoofd er soms niet naar staat.
Toch is het cruciaal om de financiële kant goed te regelen, zodat je later niet voor vervelende verrassingen komt te staan. Een veelgehoorde term in mediationgesprekken is het ‘finaal verrekenbeding’. Dit klinkt ingewikkeld, maar het idee erachter is eigenlijk heel logisch en eerlijk: je verdeelt je bezittingen en schulden op een manier alsof je in gemeenschap van goederen was getrouwd, ongeacht wat er in je huwelijkse voorwaarden staat. Zo kom je samen tot een schone lei.
Wat is een finaal verrekenbeding precies?
Een finaal verrekenbeding is een afspraak die je maakt om alles wat je tijdens je huwelijk hebt opgebouwd, samen te delen. Je doet dit aan het einde van je relatie. Stel dat je huwelijkse voorwaarden had, waardoor je eigenlijk gescheiden vermogens had.
Toch kunnen jullie er samen voor kiezen om dit anders te doen.
Met dit beding ga je terugrekenen naar het moment dat jullie trouwden. Je telt alle bezittingen bij elkaar op (huis, spaargeld, auto, pensioen) en alle schulden (hypotheken, leningen).
Het bedrag dat overblijft, deel je in principe gelijk. Waarom zou je dit doen? Omdat het vaak het gevoel van rechtvaardigheid geeft.
Als één partner bijvoorbeeld veel heeft gewerkt en de ander voor het gezin heeft gezorgd, voelt een strikte verdeling volgens huwelijkse voorwaarden soms oneerlijk.
In mediation bespreken we dit openhartig. We kijken naar wat jullie samen hebben opgebouwd, ook als dat niet in geld is uitgedrukt. Het is een manier om met respect uit elkaar te gaan en financiële ruzies te voorkomen.
Waarom kiezen voor deze constructie?
De keuze voor een finaal verrekenbeding komt vaak voort uit een wens voor een schone en eenvoudige break.
Niemand zit te wachten op jarenlange juridische gevechten over wie wat heeft betaald. Door in mediation afspraken te maken, houden jullie zelf de regie. Je kunt veel sneller dingen regelen dan via een rechter. Bovendien is mediation goedkoper dan een procedure bij de rechtbank.
Je bespaart al snel duizenden euro's aan advocaatkosten. Een ander groot voordeel is dat je de afspraken volledig op maat kunt maken.
De wet geeft een kader, maar jullie bepalen samen de inhoud. Misschien heeft de een een eigen bedrijf dat niet gedeeld hoeft te worden, of wil je iets regelen voor de studie van de kinderen. Alles is bespreekbaar.
Hoe werkt de berekening in de praktijk?
De mediator zorgt ervoor dat jullie allebei je verhaal kwijt kunt en dat de uiteindelijke overeenkomst juridisch klopt. Dit voorkomt dat je later spijt krijgt van een ondoordachte keuze. Stel, je gaat scheiden en je hebt een finaal verrekenbeding.
De mediator helpt jullie bij het opstellen van een overzicht. Dit noemen we de ‘verrekeningsstaat’.
- De woning en de overwaarde (of onderwaarde).
- Spaargeld op alle rekeningen.
- Beleggingen en aandelen.
- De auto's en andere waardevolle spullen.
- Pensioenrechten (deze worden vaak apart behandeld, maar soms wel meegenomen).
- Openstaande schulden, zoals een hypotheek, persoonlijke leningen of creditcardschulden.
Hierop zet je alle bezittingen en schulden die op de peildatum (meestal de datum van indiening van de scheiding) bestaan. Denk aan de woning, spaargeld of de verdeling van cryptovaluta en digitale bezittingen. De som is simpel: totaal bezittingen minus totaal schulden.
De uitkomst deel je door twee. Dat bedrag is wat de een aan de ander moet betalen om quitte te spelen.
Een mediator kan hierbij helpen om discussies te voorkomen over de waarde van bepaalde zaken. Het is belangrijk om realistische waardes te hanteren, zodat de verdeling eerlijk voelt voor jullie allebei.
Varianten en modellen: wat zijn de mogelijkheden?
Hoewel het uitgangspunt ‘gelijk delen’ is, zijn er verschillende manieren om dit vorm te geven. In mediation bespreken we welk model het beste past bij jullie situatie.
Soms kiezen jullie voor een strikte 50/50 verdeling. In andere gevallen spreken we af dat de partner die meer verdient, een groter deel van de kosten voor de kinderen op zich neemt.
Dit heet een draagkrachtverrekening. Dit soort maatwerk is precies wat mediation zo waardevol maakt. Je kunt ook afspraken maken over specifieke items.
Stel, je wilt de woning graag houden. Dan kun je afstemmen dat de overwaarde die je krijgt, wordt gebruikt om de ander uit te kopen.
De kosten van mediation: een overzicht
Dit kan door middel van een ‘eindafrekening’ waarbij de een de ander een bedrag betaalt. Ook zaken als een auto, inboedel of fiscale gevolgen van een woekerpolis kunnen op deze manier worden afgewogen. De mediator helpt om dit soort complexe berekeningen helder en transparant te maken. Financiële zorgen horen vaak bij een scheiding.
Het is dan fijn om te weten waar je aan toe bent met de kosten van mediation.
De tarieven variëren, maar we kunnen wel een indicatie geven. Een mediator rekent meestal een uurtarief. Dit ligt vaak tussen de € 120 en € 200 per uur (exclusief btw). Dit tarief hangt af van de ervaring van de mediator en de regio waar je woont.
Voor een volledig echtscheidingsmediatietraject inclusief het opstellen van het convenant, rekenen we vaak een totaalbedrag. Dit ligt meestal tussen de € 1.000 en € 2.500. Dit hangt af van de complexiteit van jullie situatie. Hebben jullie kinderen? Zijn er veel bezittingen? Hoeve