De rol van de pre-mediation fase in het verlagen van de drempel
Je staat op het punt om mediation in te gaan, maar de drempel voelt enorm hoog.
Je weet niet wat je kunt verwachten, hoe het proces werkt en vooral: wat het kost. De pre-mediation fase is het onzichtbare korte gesprek dat deze drempel weghaalt. Het is het moment waarop je veiligheid voelt, de mediator leert kennen en helder krijgt wat er speelt, zonder meteen in het diepe te springen.
In deze fase bepaal je samen of mediation de juiste route is en hoe je het traject aanpakt. Het is de sleutel tot een soepel verder proces, of het nu gaat om echtscheiding, arbeidsconflicten of familiebemiddeling.
Wat is de pre-mediation fase eigenlijk?
De pre-mediation fase is het informele, voorbereidende gesprek vóór de officiële mediation start.
Je ontmoet de mediator, vaak telefonisch of in een kort intakegesprek, om je situatie te schetsen. Het doel is niet om meteen oplossingen te vinden, maar om vertrouwen op te bouwen en te bepalen of mediation passend is.
In deze fase bespreek je wat je wilt bereiken, wat er speelt en wat je eventuele angsten of blokkades zijn. Voor echtscheidingen gaat het bijvoorbeeld over de zorg voor de kinderen, de woning en de financiën. Bij arbeidsmediation gaat het over de sfeer op het werk, de relatie met een collega of leidinggevende. In familiebemiddeling gaat het vaak over ouderenzorg of erfenissen.
De mediator luistert, stelt vragen en schetst hoe een traject eruit zou kunnen zien.
Dit eerste contact is kosteloos of tegen een laag tarief, afhankelijk van de praktijk. Waarom is dit zo belangrijk? Omdat mediation een persoonlijk proces is.
Je moet je veilig voelen bij de mediator. De pre-mediation fase geeft je de ruimte om te voelen of er een klik is, zonder direct te hoeven tekenen voor een heel traject. Het verlaagt de drempel omdat je weet wat je kunt verwachten en omdat je merkt dat je serieus wordt genomen.
Waarom deze fase de drempel verlaagt
Veel mensen schrikken van mediation omdat het voelt als ‘nog een conflict’ of omdat ze bang zijn voor hoge kosten.
De pre-mediation fase breekt dit patroon. Je ervaart dat mediation niet gaat over winnen of verliezen, maar over begrip en oplossingen.
De mediator legt uit dat je samen aan tafel zit, dat je stem even zwaar telt en dat je zelf de regie houdt. In deze fase hoor je ook direct wat het kost. Een mediator rekent vaak een uurtarief tussen de € 120 en € 200, afhankelijk van ervaring en specialisatie. Een volledig echtscheidingstraject kost gemiddeld € 1.500 tot € 3.000 per persoon, terwijl een arbeidsmediation vaak tussen de € 1.000 en € 2.500 ligt.
De mediator vertelt je of je in aanmerking komt voor een vergoeding via de Raad voor Rechtsbijstand (afhankelijk van je inkomen) of dat je werkgever de kosten draagt bij arbeidsconflicten.
Door deze helderheid verdwijnt de angst voor onverwachte rekeningen. Je weet waar je aan toe bent. Bovendien ervaar je dat de mediator neutraal is en helpt bij de focus op de gewenste toekomst, zonder een partij te kiezen. Dat gevoel van veiligheid is essentieel om de stap naar mediation te zetten.
De kern van de pre-mediation: wat gebeurt er?
Een typische pre-mediation sessie duurt 30 tot 60 minuten. Je bespreekt: De mediator stelt open vragen, samenvattend en verduidelijkend.
- Wat is het conflict of de situatie?
- Wat wil je bereiken?
- Wat zijn je zorgen of angsten?
- Hoe ziet een mediationtraject eruit?
- Wat zijn de kosten en vergoedingen?
Hij of zij legt uit hoe een mediationtraject eruitziet: hoeveel sessies, wat er besproken wordt en hoe afspraken worden vastgelegd. Bij echtscheidingen gaat het vaak om een scheidingsconvenant, bij arbeidsmediation om een vaststellingsovereenkomst en bij familiebemiddeling om een zorgplan of erfenisafspraak. De mediator maakt duidelijk dat je te allen tijde kunt stoppen.
Er is geen druk om door te gaan. Dit gevoel van controle verlaagt de drempel aanzienlijk.
Je kunt ook vragen stellen over de werkwijze, de achtergrond van de mediator en de kwaliteitsgaranties.
Een MfN-gecertificeerd mediator voldoet aan strenge eisen en staat ingeschreven in het MfN-register, een keurmerk voor kwaliteit.
Varianten en modellen: hoe werkt het in de praktijk?
De pre-mediation fase kan verschillen, afhankelijk van het type conflict. Bij echtscheidingen is er vaak sprake van een ‘scheidingsmediation intake’ waarbij beide partners samen of apart spreken.
De kosten voor deze intake liggen meestal tussen de € 75 en € 150, soms wordt dit verrekend met het totale traject. Bij arbeidsmediation is de pre-mediation vaak telefonisch en gratis. De mediator spreekt apart met werknemer en werkgever om de situatie in te schatten.
Als er een klik is, wordt een sessie gepland. De kosten voor een arbeidsmediationtraject liggen tussen de € 1.000 en € 2.500 per persoon, afhankelijk van de duur en complexiteit.
Werkgevers vergoeden dit vaak, omdat het goedkoper is dan een juridische procedure. Bij familiebemiddeling, bijvoorbeeld rond ouderenzorg of erfenissen, is de pre-mediation vaak informeel. De mediator spreekt met alle betrokkenen apart of samen. De kosten liggen hier vaak lager, tussen de € 100 en € 150 per uur, met een totaal traject van € 800 tot € 2.000.
De mediator kan ook werken met een ‘shuttle-bijeenkomst’, waarbij hij of zij tussen partijen doorpraat. Dit is handig als de onderlinge spanning te hoog is. In de pre-mediation fase bespreek je welk model het beste past.
Praktische tips voor een soepele pre-mediation
1. Stel je vragen vooraf: Bedenk wat je wilt weten over de mediator, de kosten en het proces.
Schrijf het op, zodat je niets vergeet. 2. Voel vrij om te stoppen: Als er geen klik is, mag je altijd overstappen naar een andere mediator. De pre-mediation fase is geen verplichting.
3. Check het MfN-register: Kies een mediator die is geregistreerd in het MfN-register. Dit garandeert kwaliteit en onafhankelijkheid.
4. Vraag naar vergoedingen: Informeer of je recht hebt op een vergoeding via de Raad voor Rechtsbijstand, je werkgever of je verzekering.
Dit kan de kosten aanzienlijk verlagen. 5. Wees eerlijk over je emoties: De mediator kan alleen helpen als hij of zij weet wat er speelt. Hierbij spelen waarden en normen bij ethische dilemma's vaak een grote rol. Durf te zeggen wat je voelt en wat je nodig hebt.
De pre-mediation fase is de sleutel tot een succesvol mediationtraject. Het verlaagt de drempel, geeft helderheid en zorgt voor een veilig gevoel.
Of het nu gaat om echtscheiding, arbeidsconflict of familiebemiddeling, deze fase maakt het proces toegankelijk en menselijk. Disclaimer: Dit artikel is informatief van aard en is geen juridisch advies. Raadpleeg altijd een MfN-gecertificeerd mediator of juridisch adviseur voor jouw specifieke situatie. De juiste setting en mediationuitkomsten zijn afhankelijk van individuele omstandigheden.