De fiscale behandeling van een onderhoudsbijdrage voor de ex-partner
Als je uit elkaar gaat, komt er een hoop op je af.
Een van de vragen die dan direct speelt: hoe zit het met geld? Wie betaalt wat? En wat betekent dat voor je belastingaangifte? De fiscale behandeling van partneralimentatie kan flink wat geld schelen. Je wilt niet voor verrassingen komen te staan. In dit artikel leg ik je helder uit wat de regels zijn voor 2024, 2025 en 2026.
Partneralimentatie betalen voor uw ex-partner
Je betaalt partneralimentatie aan je ex-partner om hem of haar financieel te ondersteunen na de scheiding. Dit bedrag mag je aftrekken van je belastbaar inkomen. Dat scheelt!
De Belastingdienst ziet dit als een kostenpost, waardoor je belastingen lager uitvallen.
De hoogte van de aftrek hangt af van je inkomen. Vanaf een bepaald bedrag wordt de aftrek minder. In 2024 begint deze inkomensafhankelijke drempel bij een inkomen van € 75.518.
Dan is de maximale aftrek 36,97%. In 2025 stijgt dit bedrag naar € 76.817 met een aftrekpercentage van 37,48%. En in 2026 gaat het om € 78.426 met 37,56% aftrek. Hoe meer je verdient, hoe minder voordeel je uiteindelijk hebt van de aftrek.
Een afkoopsom van partneralimentatie is ook aftrekbaar. Wel zijn er uitzonderingen.
Als je de afkoopsom betaalt tijdens een duurzaam gescheiden leven of bij ongetrouwd samenwonen, mag je het niet aftrekken. Check dit altijd goed.
Partneralimentatie ontvangen van uw ex-partner
Ontvang je partneralimentatie? Dan moet je dit opgeven als inkomen.
De Belastingdienst ziet dit als een gewone inkomstenstroom. Je betaalt hierover inkomstenbelasting. Het is dus belangrijk om dit goed te verwerken in je aangifte. Kinderalimentatie is hier een uitzondering.
Voor kinderen jonger dan 21 jaar is kinderalimentatie vrijgesteld van belasting. Je hoeft dit dus niet op te geven als inkomen.
Dat is een stuk gunstiger dan partneralimentatie. De Belastingdienst maakt duidelijk onderscheid tussen deze twee vormen.
Let op: ontvang je partneralimentatie? Geef dit dan altijd op in je belastingaangifte. Zo voorkom je problemen met de Belastingdienst.
Wat is een ex-partner?
De Belastingdienst heeft een specifieke definitie van een ex-partner. Het gaat om iemand met wie je hebt samengewoond of een echtgenoot van wie je duurzaam gescheiden leeft.
Deze definitie is belangrijk voor de fiscale regels rondom alimentatie. Als je uit elkaar gaat, zijn er ook vragen over kinderbijslag en kindgebonden budget na de scheiding. Als je ongetrouwd was, kun je overigens ook partneralimentatie betalen.
Wel moet er sprake zijn van een onderhoudsverplichting uit een dringende morele verplichting. Dit klinkt zwaar, maar het betekent simpelweg dat je elkaar financieel moet blijven steunen als dat redelijk is. De term ‘duurzaam gescheiden leven’ is hierin cruciaal.
Als je nog samenwoont, maar wel gescheiden bent, kan dit invloed hebben op de fiscale behandeling. Laat je hierover goed adviseren.
Welke onderhoudsverplichtingen mag u aftrekken?
Je mag verschillende onderhoudsverplichtingen aftrekken. De belangrijkste is partneralimentatie en de vraag wanneer je ex-partner moet gaan werken.
Maar ook andere verplichtingen kunnen aftrekbaar zijn. Denk aan onderhoud aan een ex-partner uit een dringende morele verplichting. De Belastingdienst noemt dit ‘Betaalde partneralimentatie en andere onderhoudsverplichtingen’. Het is een overkoepelende term.
Zorg dat je bonnen en afspraken goed bewaart. Je moet kunnen aantonen dat je daadwerkelijk betaalt.
Een praktische tip: als je ex-partner in een eigen woning blijft wonen, is het verstandig je te verdiepen in de fiscale aspecten van voortgezet gebruik van de woning.
Specifieke aftrekposten
- Partneralimentatie: aftrekbaar als inkomenspost.
- Onderhoud uit morele verplichting: aftrekbaar onder voorwaarden.
- Afkoopsom: aftrekbaar, tenzij betaald tijdens duurzaam gescheiden leven.
Dit hangt af van de afspraken die jullie maken. Een mediator kan hierbij helpen om dit helder vast te leggen. Deze aftrekposten kunnen flink schelen.
Zeker als je inkomen hoger is, kan het voordeel oplopen tot duizenden euro’s per jaar. Houd wel rekening met de inkomensafhankelijke drempels.
Welke kosten mag u niet aftrekken?
Niet alle kosten rondom een scheiding zijn aftrekbaar. Een veelgemaakte fout is het aftrekken van advocaat- en proceskosten.
Deze zijn niet aftrekbaar, zelfs niet als ze te maken hebben met het vaststellen, verlagen of beëindigen van alimentatie.
De Belastingdienst ziet deze kosten als privé-uitgaven. Het maakt niet uit of je een dure advocaat inschakelt of een mediator. De kosten voor juridische bijstand zijn voor je eigen rekening.
Veelgemaakte fouten
- Advocaat- en proceskosten aftrekken: dit mag niet.
- Kinderalimentatie opgeven als inkomen: dit is vrijgesteld.
- Vergeten dat de aftrek inkomensafhankelijk is: houd rekening met de drempels.
Een ander punt: kosten voor mediation zijn in principe niet aftrekbaar. Tenzij je een vergoeding krijgt via de Raad voor Rechtsbijstand of je werkgever.
Check dit altijd van tevoren. Een mediator kan je hierover informeren. Deze fouten kunnen leiden tot een naheffing van de Belastingdienst. Dat wil je voorkomen. Wees zorgvuldig en vraag hulp als je het niet zeker weet.
Praktische tips voor de fiscale behandeling
Begin op tijd met het verzamelen van documenten. Bewaar alle betalingen en afspraken over alimentatie. Dit helpt bij je belastingaangifte en voorkomt discussies met de Belastingdienst.
Overweeg mediation om afspraken vast te leggen. Een mediator helpt jullie om tot een eerlijke regeling te komen.
De kosten voor mediation liggen meestal tussen € 100 en € 150 per uur. Een volledig traject kost vaak tussen € 1.500 en € 3.000, afhankelijk van de complexiteit.
Check of je recht hebt op een vergoeding via de Raad voor Rechtsbijstand. Dit hangt af van je inkomen. Sommige werkgevers bieden ook vergoedingen voor mediation.
Informeer hierover bij je HR-afdeling. Als je twijfelt over de fiscale gevolgen, schakel dan een MfN-gecertificeerd mediator in.
Deze kan je verwijzen naar een fiscaal adviseur of jurist. Zo weet je zeker dat je goed zit.
Dit artikel is informatief van aard en is geen juridisch advies. Raadpleeg altijd een MfN-gecertificeerd mediator of juridisch adviseur voor jouw specifieke situatie. Mediationuitkomsten zijn afhankelijk van individuele omstandigheden.