Conflict over de opbouw van vakantiedagen tijdens langdurige ziekte en re-integratie
Een conflict over vakantiedagen tijdens langdurige ziekte voelt vaak onrechtvaardig. Je bent al aan het vechten voor je herstel en dan gaat het ook nog over bureaucratie.
Het is ingewikkeld, emotioneel en het loopt vaak vast. Mediation helpt om de harde feiten en de menselijke kant bij elkaar te brengen. Het doel is om samen een oplossing te vinden die voor jou en je werkgever werkt, zonder dat een rechter beslist.
Wat gebeurt er met je vakantiedagen als je ziek bent?
Je bouwt wettelijke vakantiedagen op, ook als je ziek bent. Sinds 1 januari 2012 is dat wettelijk geregeld. Je bouwt dus net zoveel dagen op als toen je nog volledig werkte.
Dit is je wettelijke minimum. Je hebt ook bovenwettelijke vakantiedagen.
Dat zijn de dagen die je krijgt bovenop het wettelijke minimum. Deze dagen kunnen anders geregeld zijn.
Kijk in je CAO of je contract om te zien wat daar precies over staat. De EU-wetgeving is hierin leidend. Het Europese Hof van Justitie heeft bepaald dat je recht op vakantie blijft bestaan, zelfs als je geen loon krijgt.
Dit betekent dat je na twee jaar ziekte, als de loondoorbetalingsverplichting stopt, toch gewoon vakantiedagen blijft opbouwen.
Dit is voor werkgevers vaak een onverwachte kostenpost.
Vakantie aanvragen terwijl je ziek bent
Mag je op vakantie als je ziek bent? Dat hangt ervan af.
Je bent niet automatisch vrijgesteld van re-integratieverplichtingen. De bedrijfsarts beoordeelt of een vakantie je herstel belemmert. Als de bedrijfsarts zegt dat het niet verstandig is, mag je werkgever je vakantieaanvraag weigeren.
Dit moet wel gemotiveerd zijn. Een werkgever kan niet zomaar nee zeggen omdat je ziek bent.
Er moet een medische of re-integratiegrond zijn. Als je wél op vakantie gaat, worden je re-integratieverplichtingen opgeschort.
Je hoeft tijdens je vakantie geen sollicitatieactiviteiten te ondernemen of afspraken met de bedrijfsarts bij te wonen. Je bent even vrij.
Waarde en uitbetaling van vakantiedagen
De waarde van een vakantiedag is gebaseerd op je contracturen. Als je 40 uur werkt, is een vakantiedag 8 uur waard. Dit geldt ook als je in de re-integratiefase minder uren werkt.
Je krijgt bij vakantie namelijk 100% loon doorbetaald, dus ook je contracturen.
Als je dienstverband eindigt, moeten alle opgebouwde wettelijke vakantiedagen worden uitbetaald. Dit is een belangrijk punt bij ontslag of einde van een tijdelijk contract.
Vakantiedagen vervallen niet oneindig. Wettelijke vakantiedagen vervallen na 5 jaar. Bovenwettelijke dagen kunnen eerder vervallen, afhankelijk van je CAO of contract.
Let hier goed op, want je kunt je recht op deze dagen verliezen.
Wettelijke vs bovenwettelijke vakantiedagen
Het verschil is belangrijk. De wettelijke dagen zijn je minimum. Die bouw je altijd op. Bovenwettelijke dagen zijn extra.
De regels voor opbouw en verval kunnen per CAO verschillen. Sommige CAO's spreken af dat bovenwettelijke dagen sneller vervallen.
EU-wetgeving en Nederlandse rechtspraak
Check dit dus goed. De EU-wetgeving gaat boven de Nederlandse wet.
Het Hof van Justitie heeft gezegd dat het recht op vakantie niet verdwijnt als je loon niet wordt doorbetaald. Een kantonrechter in Arnhem heeft deze regel onlangs toegepast. Dit betekent dat de rechtspraak zich ontwikkelt en dat werkgevers hiermee rekening moeten houden. De loonkosten blijven doorlopen, ook na 104 weken ziekte, voor de vakantie-opbouw.
Afspraken maken en vastleggen
Communicatie is key. Leg alles schriftelijk vast.
Als je werkgever vakantiedagen wil afschrijven terwijl je ziek bent, moet je hier schriftelijk mee instemmen. Dit is een wettelijke verplichting. Zonder jouw schriftelijke akkoord mag er niets worden afgeschreven.
Is er sprake van gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid? Dan worden vakantiedagen vaak voor de gehele arbeidsduur afgeschreven op je minimumaanspraken.
Dit voelt soms oneerlijk, maar het is de regel. Bespreek dit met je werkgever en leg de afspraken vast.
Gebruik een mediationgesprek bij privacykwesties om deze afspraken te maken. Een mediator zorgt ervoor dat beide partijen gehoord worden en dat de gemaakte afspraken duidelijk en rechtsgeldig worden vastgelegd. Dit voorkomt misverstanden later.
Wat te doen bij ziekte op vakantie?
Als je ziek wordt tijdens je vakantie, stopt de vakantie. Je moet dit zo snel mogelijk melden bij je werkgever.
De uren die je daarna nog zou moeten vakantie vieren, tellen niet meer als vakantie. Je bent dan weer 'ziek'. Je loon wordt dan weer betaald zoals dat bij ziekte hoort. Je hoeft over die dagen dus geen vakantie-uren in te leveren.
Het is belangrijk dit goed te documenteren en aan te tonen dat je ziek was. Twijfel je over je re-integratieverplichtingen na je vakantie?
Overleg met je bedrijfsarts. Die kan advies geven over wat er van je verwacht mag worden.
Praktische gevolgen en oplossingen
Voor werkgevers betekent de EU-regel dat loonkosten door blijven lopen voor vakantie-opbouw, ook na twee jaar ziekte. Dit is vaak een onverwachte kostenpost.
Plan dit financieel voor. Voor werknemers betekent het dat je recht op vakantie behouden blijft, zelfs als je loon stopt. Dit is een waardevol recht.
Het zorgt ervoor dat je na je herstel niet met een lege batterij en geen vakantiedagen start.
Mediation kan helpen om hier een praktische regeling in te vinden. Denk aan een plan waarin je afspraken maakt over wanneer je vakantie opneemt, hoe je re-integratie daarbij past, en hoe mediation bij een zieke werknemer de transitievergoeding beïnvloedt.
Praktische tips voor werkgevers
- Vraag altijd schriftelijke instemming voordat je vakantiedagen afschrijft bij een zieke werknemer.
- Leg re-integratieafspraken en bedrijfsartsadvies vast om weigering van vakantie te onderbouwen.
- Plan financieel voor doorbouw vakantiedagen na 2 jaar ziekte; loonkosten lopen door.
- Controleer CAO of contract voor regels over bovenwettelijke vakantiedagen.
- Bevrijd werknemer tijdens vakantie formeel van re-integratieverplichtingen.
Veelgemaakte fouten
Een veelgemaakte fout is het automatisch afschrijven van vakantiedagen zonder schriftelijke instemming. Dit is niet toegestaan.
Ook het weigeren van vakantie zonder medische grond is een fout. Je werkgever moet dit motiveren.
Een andere fout is het vergeten van het verval van vakantiedagen. Wettelijke dagen vervallen na 5 jaar. Bovenwettelijke dagen kunnen eerder vervallen.
Zorg dat je dit bijhoudt. Ten slotte gaat het vaak mis bij de loonbetaling tijdens ziekte op vakantie. Sommige werkgevers zetten de loonbetaling stop, maar volgens artikel 7:637-2 BW schort ziekte de vakantie op. De loonbetaling moet doorlopen.
Mediation is er om partijen te helpen weer met elkaar in gesprek te komen.
Een mediator geeft geen oordeel, maar begeleidt het proces. Het doel is een duurzame oplossing, bijvoorbeeld bij mediation bij een arbeidsconflict over de eigendomsrechten, waar beide partijen zich in kunnen vinden.
Een mediator kan helpen om de complexe regels helder uit te leggen en te vertalen naar een praktische afspraak. Dit is vaak effectiever en goedkoper dan een juridische procedure. De kosten voor mediation liggen doorgaans tussen de €100 en €200 per uur per partij.
Een traject duurt vaak 3 tot 6 sessies. Dit artikel is informatief van aard en is geen juridisch advies.
Raadpleeg altijd een MfN-gecertificeerd mediator of juridisch adviseur voor jouw specifieke situatie.