Mediation bij onenigheid over de kleur van het schilderwerk in een VvE

Marloes van der Hoeven

MfN-gecertificeerd Mediator

Een schilderdebacle in je VvE: de ene buurman wil fris wit, de ander gaat voor klassiek rood.

De stemming slaat om, de appgroep ontploft en de vrede in het trappenhuis is ver te zoeken. Het voelt klein, maar het kan flink escaleren.

Mediation is dan je reddingsboei. Het is geen magische toverstaf, maar een gestructureerd gesprek waarin je samen weer een oplossing vindt. In plaats van te vechten tot een van beide partijen het bij de rechter zoekt, ga je met een neutrale bemiddelaar aan tafel. Je zoekt naar een uitweg die voor iedereen werkt, zonder dat de rechter er aan te pas komt. Het doel? Een VvE die weer vooruit kan, met een kleur die iedereen kan accepteren.

Wat is mediation eigenlijk?

Stel je voor: je zit met je buren in een kringetje. Er is iemand bij die niet kiest voor jou of je buurman, maar die het gesprek leidt.

Die persoon is de mediator. Hij of zij is een onafhankelijke professional.

De mediator is geen rechter en neemt geen beslissingen. De mediator zorgt ervoor dat jullie wél met elkaar praten, in plaats van over elkaar heen. Het grote verschil met een rechtszaak is dat je zelf de regie houdt. In een rechtszaak bepaalt een rechter wie er gelijk krijgt.

Dat is een binary win-lose. Bij mediation draait het om begrip en een gezamenlijke oplossing.

Je bent geen partijen tegenover elkaar, maar partners in het zoeken naar een oplossing. De mediator helpt om emoties te kanaliseren en de feiten op een rij te zetten. Waar gaat het echt om?

Is het de kleur of gaat het over gevoel van inspraak, geld, of oude koeien? Een mediator is getraind om de kern van het conflict boven water te halen.

Hij stelt de juiste vragen: waarom wil jij per se die kleur?

Wat vindt de ander ergerlijk aan jouw voorstel? Welke belangen spelen er? De uitkomst is een regeling die jullie samen bedenken.

Die regeling leggen jullie vast in een convenant. Dat is een officieel document, maar geen vonnis. Het is een afspraak die je nakomt omdat je hem zelf hebt gemaakt.

Waarom is mediation voor VvE-conflicten zo effectief?

Een VvE is een vereniging. Je bent lid, je betaalt contributie en je hebt stemrecht.

Als er ruzie ontstaat, zoals over schilderwerk, dan ontwricht dat de sfeer. Je moet elkaar nog jaren zien. Een rechtszaak maakt het alleen maar erger.

Je betaalt dure advocaten, het proces duurt maanden en de verhoudingen zijn daarna onherstelbaar beschadigd.

Dat wil je niet in je eigen woonomgeving. Mediation is vaak sneller en goedkoper. Waar een rechtszaak makkelijk €2.000 tot €5.000 per partij kost (en soms veel meer), los je een mediation traject vaak al op voor enkele honderden tot een paar duizenden euro’s per partij. De doorlooptijd is weken in plaats van maanden.

Je houdt de kosten laag voor de VvE en voorkomt dat het VvE-budget opgaan aan juridische procedures. Er is nog een belangrijk voordeel: de oplossing is maatwerk.

Een rechter kan alleen oordelen op basis van de wet en de VvE-reglementen. Hij kan niet zeggen: "We doen het een beetje zo en een beetje zo." Mediation kan creatieve oplossingen bedenken die in het reglement niet staan. Misschien betaalt de VvE de verf, maar betaal je de extra kosten voor jouw kleurkeuze zelf.

Of je spreekt af dat de volgende verfklus pas over vijf jaar komt en nu een neutrale kleur wordt.

Alles kan, zolang iedereen akkoord gaat.

Hoe werkt mediation bij een VvE-kleurenruzie? Stap voor stap

Het proces is helder en voorspelbaar, dat helpt om de spanning te verlagen.

1. De intake: Een van de buren (of het bestuur) neemt contact op met een mediator. Meestal is er al een mediator die vaker voor de VvE werkt, of je zoekt er een.

De mediator belt met alle betrokkenen om de situatie te schetsen. Wie zijn erbij betrokken?

Wat is het verhaal? De mediator checkt of hij onafhankelijk is (geen banden met de VvE) en maakt afspraken over de kosten.

2. De eerste sessie: Iedereen zit bij elkaar. De mediator legt de regels uit: geen onderbrekingen, respect voor elkaar, alles mag gezegd worden, maar het blijft vertrouwelijk. Iedereen mag zijn verhaal doen.

Waarom wil je die kleur? Wat betekent het voor je?

De mediator vat samen wat hij hoort en zorgt dat iedereen zich gehoord voelt. 3. Belangen boven tafel: Dit is het hart van de mediation. De mediator gaat dieper in.

Is het echt de kleur die je wilt, zoals bij een ruzie over de nieuwe schutting, of gaat het erom dat je je buurman dwarszit?

Wil je besparen op kosten of wil je je huis zo mooi mogelijk maken? Door de belangen te snappen, ontstaat er ruimte voor oplossingen. Misschien blijkt dat beide partijen een nette uitstraling willen, maar verschillen ze van smaak.

4. Onderhandelen en brainstormen: De mediator stimuleert het bedenken van oplossingen.

Hij vraagt: "Stel dat we X doen, wat vindt u daarvan?" Dit is een open fase. Er kunnen meerdere opties worden genoemd. De mediator bewaakt de sfeer en zorgt dat het niet ontaardt in ruzie.

5. Vastleggen en tekenen: Zodra er overeenstemming is, schrijft de mediator een convenant.

Hierin staan de gemaakte afspraken: welke kleur, wie betaalt wat, wanneer wordt het werk uitgevoerd?

De partijen (en het VvE-bestuur) tekenen dit document. Het is juridisch bindend, maar vooral een morele afspraak. 6. De juridische status: Soms kan het convenant worden omgezet in een vonnis (een zogenaamde vaststellingsovereenkomst), als dat nodig is voor de formele VvE-besluitvorming. De mediator kan dit regelen of adviseren.

Modellen, kosten en vergoedingen: wat kost het?

De kosten van mediation zijn afhankelijk van het uurtarief en de duur van het traject. Voor VvE-conflicten zijn er een aantal modellen.

Uurtarief: Een MfN-gecertificeerd mediator kost tussen de €120 en €200 per uur (exclusief BTW). Voor een eenvoudige kwestie zoals een kleurkeuze, denk aan 2 tot 4 uur totale sessietijd. Reken dus op een bedrag van €300 tot €800 per partij.

Als de VvE het betaalt, is dat vaak voor iedereen. Vast bedrag per traject: Veel mediators bieden een vast pakket voor VvE-conflicten.

Bijvoorbeeld €1.200 tot €1.800 voor een volledig traject inclusief intake, 2 sessies en het convenant. Dit is vaak voordeliger dan een uurtarief als het complexer wordt. Vergoedingen: Soms is er een mogelijkheid om de kosten vergoed te krijgen.

• VvE-bestuur: De VvE kan besluiten de mediationkosten te betalen als VvE-onderhoud of als kosten voor bestuursondersteuning. Dit is een slimme investering om escalatie te voorkomen.
• Rechtsbijstandverzekering: Check je polis. Sommige verzekeraars vergoeden mediation, soms met een eigen risico.
• Raad voor Rechtsbijstand:: Particulieren met een laag inkomen kunnen een toevoeging (subsidie) krijgen.