Mediation bij een scheiding met een complexe nalatenschap of erfenis

Portret van Marloes van der Hoeven, MfN-gecertificeerd Mediator
Marloes van der Hoeven
MfN-gecertificeerd Mediator
Echtscheiding & Relatiebeëindiging · 2026-02-15 · 5 min leestijd

Stel je voor: je hebt besloten te scheiden. Een moeilijke stap op zich.

Maar nu blijkt er ook nog een complexe erfenis van je schoonouders in het spel, of een eigen onderneming die verdeeld moet worden.

Het voelt als een kluwen van emoties en cijfers. Waar begin je? De gedachte aan een vechtscheiding met torenhoge advocatenkosten geeft je nog meer stress. Gelukkig is er een andere weg. Een manier waarbij je samen, op een menselijke manier, de zaken regelt: mediation.

Wat is mediation bij een complexe scheiding?

Mediation is een vorm van conflictbemiddeling waarbij een onafhankelijke derde partij, de mediator, jullie gesprekken begeleidt.

Dit is geen rechter die een oordeel velt. De mediator zorgt voor een veilige sfeer waarin jullie zelf tot oplossingen komen. Het verschil met een juridische strijd is fundamenteel: bij mediation draait het niet om winnen of verliezen, maar om een duurzame regeling die voor jullie allebei werkt. Als er een complexe nalatenschap of erfenis in het spel is, wordt mediation extra waardevol.

Een erfenis is vaak niet zomaar een bedrag op een bankrekening. Het kan onroerend goed, aandelen of emotionele bezittingen omvatten.

Een mediator helpt om de juridische kaders helder te maken, maar vooral om de persoonlijke belangen en emoties hieromtrent te bespreken.

Zo voorkom je dat een erfenis de scheidingsstrijd onnodig escaleert.

Waarom kiezen voor mediation bij erfenissen en ondernemingen?

De voordelen van mediation bij een scheiding met complexe vermogens zijn groot.

Ten eerste houd je de regie in eigen hand. In plaats van dat een rechter beslist, bepalen jullie zelf de uitkomst. Dit leidt vaak tot een betere verstandhouding na de scheiding, wat essentieel is als er kinderen in het spel zijn. Je bouwt aan een toekomstige situatie, niet aan een vijandschap.

Daarnaast is mediation in de regel aanzienlijk voordeliger dan een juridische procedure. De kosten voor een mediator liggen lager dan de tarieven van twee verschillende advocaten.

Bovendien duurt een mediationtraject vaak korter dan een gerechtelijke procedure. Je bespreekt alles in één keer, in plaats van dat er via schriftelijke stukken heen en weer wordt gewisseld.

Dit bespaart niet alleen geld, maar ook veel tijd en energie.

De werking: stappenplan en specifieke aanpak

Een mediationtraject bij een complexe scheiding verloopt in een aantal fasen, ook bij scheiden met een religieuze achtergrond.

Het begint altijd met een vrijblijvend kennismakingsgesprek. Hierin bekijken jullie of er een 'klik' is met de mediator en of mediation de juiste weg is. Daarna volgt de mediationovereenkomst, waarin de spelregels worden vastgelegd, zoals geheimhouding en de vrijwilligheid van het proces. Het inhoudelijke deel bestaat uit meerdere sessies.

Eerst komen alle onderwerpen op tafel: de woning, de kinderen, de inboedel, en dus de complexe nalatenschap of het bedrijf. De mediator helpt om alle belangen in kaart te brengen.

Bij mediation bij een scheiding betekent dit dat er soms ruimte is voor een juridisch deskundige om tijdelijk aan te schuiven om de fiscale consequenties van een bepaalde verdeling uit te leggen.

Het doel is om met volledige informatie tot een keuze te komen. Uiteindelijk worden alle gemaakte afspraken vastgelegd in een echtscheidingsconvenant. Dit document wordt door een advocaat ingediend bij de rechtbank, zodat de scheiding juridisch wordt afgehandeld.

De mediator regelt dit vaak niet zelf, maar jullie kunnen hiervoor bijvoorbeeld een mediator inschakelen die ook de rol van scheidingsbemiddelaar op zich neemt. Dit heet 'covenantale mediation'.

De kosten van mediation: een overzicht

De kosten voor mediation zijn transparant, maar variëren wel. Over het algemeen liggen de tarieven tussen de € 100 en € 200 per uur per persoon. Een volledig traject voor een eenvoudige scheiding kost vaak tussen de € 1.000 en € 2.000 per persoon.

Bij complexe zaken met een erfenis of onderneming kan het traject langer duren, en dus duurder zijn.

Reken op een totaalbedrag dat kan oplopen van € 2.500 tot € 5.000 per persoon, afhankelijk van de complexiteit. Gelukkig zijn er mogelijkheden voor vergoedingen.

Als jullie inkomen onder een bepaalde grens valt, kun je in aanmerking komen voor een vergoeding van de Raad voor Rechtsbijstand.

De mediator kan hierover meer vertellen. Ook is het slim om te checken of je werkgever mediation vergoedt, of dat je een beroep kunt doen op je rechtsbijstandverzekering. Vraag hier altijd zelf naar, zodat je niet voor verrassingen komt te staan.

Hoe kies je de juiste mediator?

De keuze van een mediator is persoonlijk en cruciaal voor het slagen van het traject. Allereerst is het verstandig te zoeken naar een mediator die staat ingeschreven in het MfN-register. Dit is het kwaliteitskeurmerk voor mediators in Nederland.

Een MfN-gecertificeerde mediator heeft een grondige opleiding gevolgd en voldoet aan strikte kwaliteitseisen.

Praktische tips voor een soepel proces

Dit geeft een basisvertrouwen in hun professionaliteit. Let daarnaast op de expertise van de mediator.

Een algemene mediator is prima, maar voor een complexe erfenis of een onderneming kan een mediator met een achtergrond in het notariaat of het bedrijfsleven extra waardevol zijn. Plan altijd een vrijblijvend kennismakingsgesprek in. Voel je gehoord en begrepen?

Is de mediator neutraal en kan hij of zij de lastige onderwerpen bespreekbaar maken?

Dat gevoel is minstens zo belangrijk als de theoretische kennis. Om het mediationproces zo soepel mogelijk te laten verlopen, is een goede voorbereiding essentieel. Verzamel alle relevante documenten alvast: de huwelijksvoorwaarden, testamenten, het aandeelhouderscontract en de laatste aangiftes inkomstenbelasting. Een mediator kan pas goed adviseren als alle feiten op tafel liggen.

Een mediator is er om te bemiddelen, niet om te oordelen. Zie hem of haar als een onafhankelijke gids die jullie helpt om zelf de juiste koers te bepalen.

Zorg ook dat je weet wat je belangrijk vindt. Wat zijn je harde eisen en waar ben je flexibel in?

Probeer je te verplaatsen in de situatie van je (soon-to-be) ex-partner. Een scheiding is emotioneel zwaar; wees lief voor jezelf en gun jezelf de tijd om tot rust te komen.

Mediation werkt het best als je de ruimte neemt om ook emotioneel afstand te nemen. Onthoud: mediation bij een scheiding met een woning is een investering in je toekomst. Het stelt je in staat om op een respectvolle manier afscheid te nemen van je huwelijk en een nieuwe, stabiele basis te leggen voor je financiële en persoonlijke leven.

Dit artikel is informatief van aard en is geen juridisch advies. Raadpleeg altijd een MfN-gecertificeerd mediator of juridisch adviseur voor jouw specifieke situatie. Mediationuitkomsten zijn afhankelijk van individuele omstandigheden.

Portret van Marloes van der Hoeven, MfN-gecertificeerd Mediator
Over Marloes van der Hoeven

Marloes is gecertificeerd mediator (MfN-register) met 14 jaar ervaring in echtscheiding, arbeids- en familiemediatie. Ze behandelt gemiddeld 60 zaken per jaar en schrijft toegankelijk over het mediationproces.

Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Echtscheiding & Relatiebeëindiging
Ga naar overzicht →