Mediation bij een echtscheiding met een geschil over de verhuizing naar een andere regio

Marloes van der Hoeven

MfN-gecertificeerd Mediator

Een verhuizing naar een andere regio. Het klinkt als een frisse start, iets waar je misschien al jaren over droomt.

Maar als je midden in een echtscheiding zit, verandert die droom al snel in een splijtzwam.

De een wil dichter bij het ouderlijk gezin, de ander wil blijven voor werk of een nieuwe liefde. De spanning loopt op en je kinderen kijken vanaf de zijlijn toe. Hoe behoud je het overzicht en kom je er samen uit zonder dat de rechter over je toekomst beslist? Mediation biedt hier een uitweg.

Wat is mediation bij een verhuizing na scheiding?

Stel je mediation voor als een neutrale bemiddelaar die tussen jullie in zit. Geen rechter die een vonnis velgt, maar een gespreksleider die ervoor zorgt dat jullie wél met elkaar blijven praten.

In het juridische jargon heet dit 'ouderschapsplan-wijziging' of 'omgangsregeling aanpassing'. De mediator helpt jullie om tot een gezamenlijke oplossing te komen voor de zorg- en verblijfsregeling van de kinderen na een verhuizing.

Het grote verschil met een rechtszaak is de sfeer en de controle. In een procedure bepaalt de rechter uiteindelijk wat er gebeurt, op basis van formele argumenten. Dat is vaak een duur, lang traject waarbij de verhoudingen compleet verziekt raken.

Bij mediation houden jullie zelf de regie. Jullie bepalen samen wat er in het convenant komt te staan. Dit is niet alleen beter voor jullie portemonnee, maar vooral voor de gemoedsrust van jullie kinderen.

De kern van het conflict: verhuizing en kinderen

Een verhuizing is nooit 'zomaar' een verhuizing. Het raakt aan hechting, stabiliteit en de band die een kind heeft met beide ouders.

De Hoge Raad heeft hier duidelijke kaders voor opgesteld. De bekendste is het gezagshofje: als de verhuizing de omgang tussen het kind en de achterblijvende ouder ernstig bemoeilijkt, mag de verhuizende ouder niet zomaar vertrekken.

• Hoe ziet de zorgverdeling eruit als de ene ouder 150 kilometer verderop woont?
• Wie betaalt de extra reiskosten voor de omgangsregeling?
• Hoe regelen we de schoolkeuze en de vrije tijd van de kinderen?
• Kan de band met de achterblijvende ouder via beeldbellen worden onderhouden?

De mediator helpt jullie om deze belangen tegen elkaar af te wegen. Het gesprek gaat over veel meer dan alleen de kilometers. De mediator zal vragen stellen die jullie misschien nog niet gesteld hebben:

Een mediator met een MfN-certificering (Mediatorsfederatie Nederland) kent de juridische spelregels. Hij of zij vertelt niet wat móét, maar helpt jullie bij verschillen in de opvoeding om tot een regeling te komen die wél juridisch waterdicht is en die jullie allebei kunnen uitdragen naar de kinderen.

De mediation in de praktijk: hoe werkt het?

Een gemiddeld mediationtraject rondom een verhuizing duurt drie tot vijf sessies. Benieuwd naar de duur van een mediationtraject?

De kosten liggen meestal tussen de € 120 en € 180 per uur (exclusief btw). In totaal ben je voor een volledig traject inclusief het opstellen van het convenant en het vastleggen bij de rechtbank vaak tussen de € 1.000 en € 2.500 kwijt. Dit hangt af van de complexiteit en de mate van conflict.

1. Intake: De mediator spreekt eerst met jullie samen, soms ook apart. Doel: veiligheid creëren en de knelpunten in beeld brengen.
2. Informatie-uitwisseling: Praktische en emotionele aspecten komen aan bod. Denk aan het financiële plaatje, maar ook aan de angst voor het verlies van contact.
3. Onderhandelen: Stap voor stap wordt er gewerkt naar een voorstel. De mediator bewaakt de balans en zorgt dat beide stemmen gehoord worden.
4. Vastlegging: De gemaakte afspraken worden vastgelegd in een convenant en het ouderschapsplan. Als het nodig is, kan de mediator dit voorleggen aan de rechter voor een beschikking.

Het proces verloopt in fases: Belangrijk: mediation is vrijwillig, maar de uitkomst is bindend zodra de rechter het vaststelt.

Prijzen en vergoedingen

De mediator geeft geen juridisch advies, maar zorgt ervoor dat jullie alle informatie krijgen om een goede beslissing te nemen. De kosten voor mediation kunnen oplopen, maar er zijn manieren om ze te drukken: Let op: de genoemde bedragen zijn indicatief. Elke mediator hanteert zijn eigen tarief. Vraag vooraf altijd om een duidelijke prijsopgave.

• Raad voor Rechtsbijstand: Als jullie inkomen onder een bepaalde grens valt, krijgen jullie subsidie voor mediation. De eigen bijdrage is dan vaak maar enkele tientjes per persoon.
• Rechtsbijstandverzekering: Check je polis. Veel verzekeraars dekken mediation (deels) vanuit de module 'Scheiden'. Soms moet je wel toestemming vragen.
• Werkgever: Steeds vaker bieden bedrijven mediation aan als onderdeel van het vitaliteitsbeleid. Vraag ernaar bij HR.

Modellen en varianten: welke vorm past?

Niet elke mediation is hetzelfde. Voor verhuizingssituaties zie je drie varianten langskomen:

1. Face-to-face mediation: De klassieke vorm. Jullie zitten samen met de mediator aan tafel. Dit werkt het beste als de communicatie nog redelijk op orde is.
2. Co-mediation: Twee mediators (vaak man/vrouw of jurist/psycholoog) begeleiden het traject. Dit is intensiever en kost meer (tussen de € 200 en € 300 per uur), maar zeer effectief bij hoogoplopende emoties.
3. Online mediation: Steeds populairder. Via beveiligde video-verbindingen wordt er gewerkt. Handig als jullie al ver uit elkaar wonen of drukke agenda's hebben. De kosten zijn vaak iets lager.