Hoe een mediator helpt bij het opstellen van een levenstestament om toekomstige familieconflicten te voorkomen
Je wilt voorkomen dat je kinderen later ruzie maken over wie wat erft, wie de zorg krijgt en hoe jouw wensen worden uitgevoerd. Een levenstestament helpt daarbij, maar het opstellen ervan voelt vaak zwaar en ingewikkeld.
Een mediator kan je hierbij helpen, stap voor stap, zonder dat het meteen in een vechtscheiding eindigt.
In dit stuk lees je hoe je dat samen aanpakt, wat je nodig hebt, hoe lang het duurt en wat het ongeveer kost.
Stap 1: Voorbereiding – wat je nodig hebt voordat je begint
Voordat je gaat zitten, zorg je dat je de basis op orde hebt. Een mediator helpt je bij het proces, maar jij brengt de inhoud.
- Identificatie en contactgegevens van jezelf en je partner of familieleden.
- Een overzicht van je bezittingen: huis, spaarrekeningen, beleggingen, eventuele schulden.
- Een lijst met belangrijke personen: wie benoem je als executeur, wie wordt mentor of bewindvoerder?
- Medische informatie die relevant is voor zorgwensen, bijvoorbeeld een verklaring van je huisarts.
- Je huidige testament (als je die al hebt) en eventuele huwelijkse voorwaarden of samenlevingscontract.
Zorg dat je de volgende dingen bij de hand hebt: Neem hiervoor ongeveer 1 tot 2 uur de tijd. Een veelgemaakte fout is te beginnen zonder deze informatie; dat leidt tot uitstel en onduidelijkheid later.
Tip: vraag je familieleden alvast of ze openstaan voor een mediationtraject. Dat voorkomt verrassingen.
Stap 2: Kennismaking en mediationovereenkomst
Je eerste afspraak met de mediator is een kennismaking. Je bespreekt wat er speelt, wat je wilt bereiken en welke emoties er leven.
De mediator legt uit hoe mediation werkt, wat de regels zijn en wat je van hem of haar mag verwachten. Deze stap duurt meestal 1 uur. De kosten liggen rond € 100–€ 150 per uur, afhankelijk van de mediator en de regio.
Veel mediators werken met een vaste prijs voor een kennismakingsgesprek, bijvoorbeeld € 125. Hierna onderteken je een mediationovereenkomst.
Daarin staan afspraken over vertrouwelijkheid, kosten en de duur van het traject.
Een veelgemaakte fout is het niet lezen van de kleine lettertjes; neem de tijd om dit samen door te nemen.
Let op: een MfN-gecertificeerd mediator voldoet aan kwaliteitseisen. Je kunt het MfN-register raadplegen om een geschikte mediator te vinden.
Stap 3: Inventarisatie van wensen en belangen
De mediator helpt je om je wensen helder te krijgen. Wie moet wat beslissen als je zelf niet meer kunt?
Hoe zorg je dat je zorgwensen worden gerespecteerd? Wie krijgt toegang tot je bankrekening? Deze sessie duurt 1,5 tot 2 uur.
Kosten: € 150–€ 225 per sessie. De mediator schrijft je wensen op en legt ze terug aan je zodat je kunt bijsturen.
- Wie benoem je als executeur? (iemand die je vertrouwt en die praktisch kan handelen)
- Wil je een mentor of bewindvoerder? (bijvoorbeeld bij dementie)
- Hoe regel je de zorg? (thuis of in een instelling, wie beslist?)
Veelgemaakte fouten: te snel ja zeggen zonder na te denken, of juist te veel uitstellen. Neem de tijd om je emoties te uiten en vragen te stellen. De mediator zorgt voor een veilige sfeer, zodat iedereen zich gehoord voelt. Dit helpt om later conflicten te voorkomen.
Stap 4: Opstellen van het concept-levenstestament
Op basis van je wensen maakt de mediator een concept. Hierin staan:
- De benoeming van executeurs, mentoren en bewindvoerders.
- Je zorgwensen en eventuele medische instructies.
- Financiële regelingen: wie beheert je geld, hoe worden rekeningen betaald?
- Verdeling van bezittingen (indien van toepassing) en eventuele schenkingen.
Deze stap duurt 1 tot 2 weken, afhankelijk van de complexiteit. Kosten: € 300–€ 600, afhankelijk van het aantal pagina’s en de tijd die de mediator nodig heeft. Veelgemaakte fouten: te technisch schrijven, waardoor het onduidelijk wordt, of vergeten om alle familieleden te betrekken. De mediator zorgt voor een duidelijke, begrijpelijke versie en adviseert over de waardebepaling van een familie-onderneming.
Let op: dit is nog geen definitief document. Je kunt het nog aanpassen.
Stap 5: Feedback en aanpassingen
Je ontvangt het concept en kunt feedback geven. De mediator bespreekt de opmerkingen en past het document aan. Dit kan in een extra sessie of via e-mail.
Deze stap duurt 1 uur. Kosten: € 100–€ 150.
Veelgemaakte fouten: te veel uitstellen of te veel tegelijk willen aanpassen. Kies voor prioriteiten en houd het overzicht.
De mediator zorgt dat iedereen die betrokken is, de kans krijgt om te reageren. Dit verkleint de kans op later conflict.
Stap 6: Ondertekening en notariële afhandeling
Als het concept akkoord is, onderteken je het leventestament. Soms is een notaris nodig, bijvoorbeeld voor een volmacht of een executele.
De mediator kan je doorverwijzen naar een notaris, bijvoorbeeld bij de verkoop van een geërfd appartement. Deze stap duurt 1 week. Kosten: € 150–€ 300 voor de notaris, bovenop de mediationkosten.
Veelgemaakte fouten: vergeten om een kopie te bewaren of niet controleren of alle handtekeningen correct zijn. Zorg dat je een digitale en fysieke kopie bewaart op een veilige plek, bijvoorbeeld in een kluis of bij een vertrouwenspersoon.
Verificatie-checklist
- Heb je alle benodigde documenten verzameld?
- Is de mediationovereenkomst ondertekend?
- Zijn alle wensen en belangen helder opgeschreven?
- Is het concept-levenstestament door alle betrokkenen gelezen?
- Zijn eventuele notariële stappen uitgevoerd?
- Bewaar je kopieën op een veilige plek?
Met deze stappen en checklist ben je goed voorbereid. Een mediator helpt je om het proces soepel te laten verlopen, zodat je toekomstige familieconflicten voorkomt.
Disclaimer: Dit artikel is informatief van aard en is geen juridisch advies. Raadpleeg altijd een MfN-gecertificeerd mediator of juridisch adviseur voor jouw specifieke situatie. Mediationuitkomsten zijn afhankelijk van individuele omstandigheden.