Het verdelen van een restschuld na de verkoop van de woning met NHG

Portret van Marloes van der Hoeven, MfN-gecertificeerd Mediator
Marloes van der Hoeven
MfN-gecertificeerd Mediator
Echtscheiding & Relatiebeëindiging · 2026-02-15 · 7 min leestijd

Een huis verkopen met een restschuld voelt als een zware dobber, zeker als je midden in een echtscheiding zit.

Je staat al onder druk, en dan komt er ook nog een financiële klap op je af. De Nationale Hypotheek Garantie (NHG) kan hier een steuntje in de rug zijn, maar het proces is ingewikkeld en vol valkuilen.

Je wilt niet dat een misstap je jarenlang achtervolgt bij het BKR of je kansen op een nieuwe woning verpest. Laten we samen uitzoeken hoe je dit slim aanpakt, met een mediator als gids.

Restschuld bij verkoop van de woning

Een restschuld ontstaat simpelweg als de verkoopopbrengst van je huis minus de verkoopkosten lager is dan het bedrag dat je nog aan je hypotheek verschuldigd bent.

Dit gebeurt vaker dan je denkt, vooral in een markt waar prijzen dalen of als je gedwongen moet verkopen na een relatiebreuk. In zo’n situatie voelt de financiële druk extra zwaar, want je moet nog steeds een schuld aflossen die niet meer correspondeert met je bezit. Belangrijk is om tijdig te overleggen met je hypotheekbank en een makelaar. Als je een huis kooopcontract ondertekent zonder toestemming van de bank, loop je het risico dat de verkoop wordt geweigerd en je een boete krijgt.

Voorkom dit door open te communiceren en een eventueel boetebeding van 10% van de koopprijs te vermijden. Een mediator kan helpen om deze gesprekken soepel te laten verlopen, vooral als er spanningen zijn tussen ex-partners.

Hypotheek met Nationale Hypotheek Garantie

De Nationale Hypotheek Garantie (NHG) is een Nederlands vangnet voor hypotheekproblemen, inclusief restschuld. Als je hypotheek onder NHG valt, heb je recht op bescherming als je door omstandigheden zoals een scheiding of arbeidsongeschiktheid in de financiële problemen komt.

NHG zorgt ervoor dat de bank een deel van de schuld kwijtscheldt, waardoor je niet tot in lengte van jaren wordt achtervolgd door een onbetaalbare lening.

Maar let op: NHG geldt alleen voor het deel van de hypotheek dat daadwerkelijk onder de garantie valt. Als je een deel van je hypotheek zonder NHG hebt afgesloten, bijvoorbeeld een extra lening voor verbouwing, blijft dat deel buiten de kwijtschelding. Een mediator kan helpen om dit duidelijk te verdelen bij een echtscheiding, zodat beide partijen weten waar ze aan toe zijn.

Hypotheek zonder Nationale Hypotheek Garantie

Als je hypotheek niet onder NHG valt, heb je geen recht op kwijtschelding van een restschuld. Je bent dan volledig zelf verantwoordelijk voor het aflossen van de schuld, wat kan leiden tot langdurige financiële lasten.

In een echtscheidingssituatie betekent dit dat je samen met je ex-partner een plan moet maken om de schuld te verdelen, bijvoorbeeld via een mediationtraject.

Zonder NHG is het extra belangrijk om tijdig te onderhandelen met de bank. Een mediator kan helpen om een regeling te treffen, zoals een betalingsplan of een verlaging van de rente. Houd er rekening mee dat de kosten voor mediation variëren: een uurloon van €100-€150 is gebruikelijk, en een traject voor echtscheiding met financiële afwikkeling kan tussen de €1.500 en €3.000 liggen, afhankelijk van de complexiteit.

Welke bescherming biedt de Nationale Hypotheek Garantie (NHG)?

NHG biedt een vangnet voor hypotheekproblemen, zoals restschuld, bij verkoop van de woning. Als je door omstandigheden buiten je schuld om in de financiële problemen komt, kan NHG de restschuld kwijtschelden.

Dit is vooral waardevol bij een echtscheiding, waarbij de verkoop van de woning vaak onder druk staat en emoties hoog oplopen.

De bescherming geldt alleen als je te goeder trouw bent en volledig meewerkt aan het proces. Een mediator kan helpen om deze voorwaarden te waarborgen, door bijvoorbeeld tijdig te communiceren met de bank en de verkoop op een eerlijke manier te laten verlopen. Dit voorkomt dat je onnodig lang met een restschuld blijft zitten.

Mogelijk tijdelijke verlaging woonlasten met NHG

Als je tijdelijk moeite hebt met het betalen van je hypotheeklasten, biedt NHG de Woonlastenfaciliteit (WLF). Dit houdt in dat je woonlasten tijdelijk worden verlaagd, bijvoorbeeld door een lagere rente of een betalingspauze.

Het doel is om je de tijd te geven om je financiële situatie te herstellen, zonder dat je direct in de problemen komt.

Let op: de WLF is geen cadeau. De extra schuld die ontstaat door de verlaging, moet later worden afgelost. Een mediator kan helpen om deze regeling te integreren in een echtscheidingsconvenant, zodat beide partijen weten hoe de lasten worden verdeeld. Dit voorkomt verrassingen achteraf.

Mogelijk kwijtschelding restschuld met NHG

Als je woning met NHG wordt verkocht en er ontstaat een restschuld, kun je in aanmerking komen voor kwijtschelding. Dit is een eenmalige regeling die ervoor zorgt dat de bank het resterende deel van de schuld niet meer op je verhaalt.

Voorwaarde is wel dat de verkoop onder NHG valt en dat je te goeder trouw bent. Een mediator speelt hier een cruciale rol, vooral bij mediation bij een echtscheiding met een woning die onder de Leegstandswet wordt verhuurd. Hij of zij zorgt voor een eerlijke verdeling van de restschuld en begeleidt de communicatie met de bank. De kosten voor mediation zijn vaak lager dan de financiële schade van een verkeerde aanpak, dus investeer hier tijdig in.

Kwijtschelding van een restschuld

Kwijtschelding van een restschuld is niet automatisch geregeld; je moet er actief voor vragen. De geldverstrekker dient een verliesdeclaratie in bij NHG na verkoop van de woning.

Dit gebeurt alleen als je voldoet aan de criteria: te goeder trouw en volledige medewerking.

Te goeder trouw betekent dat de problemen niet zijn ontstaan door je eigen schuld of keuze. Voorbeelden zijn een scheiding, arbeidsongeschiktheid, inkomensdaling buiten je schuld om, of overlijden. Een mediator kan helpen om deze omstandigheden goed vast te leggen, zodat je kansen op kwijtschelding toenemen.

NHG bij een restschuld

NHG bij een restschuld werkt als een vangnet: het voorkomt dat je jarenlang wordt achtervolgd door een onbetaalbare lening.

Maar het is geen gratis geld; je moet wel voldoen aan de voorwaarden en meewerken aan het proces. Bij een echtscheiding is het extra belangrijk om dit samen te regelen, zodat beide partijen weten waar ze aan toe zijn. Een MfN-gecertificeerd mediator kan hierbij helpen. Het MfN-register is een kwaliteitskeurmerk dat aangeeft dat de mediator voldoet aan hoge eisen.

De kosten voor mediation zijn indicatief: €100-€150 per uur, met een totaalbedrag van €1.500-€3.000 voor een traject. Vergoedingen zijn soms mogelijk via de Raad voor Rechtsbijstand, je werkgever of een verzekering.

Zo werkt het kwijtscheldingsproces

Het kwijtscheldingsproces begint na de verkoop van de woning. De geldverstrekker dient een verliesdeclaratie in bij NHG, waarin wordt aangegeven hoeveel schuld er rest na de verkoop.

NHG beoordeelt of je in aanmerking komt voor kwijtschelding, op basis van de criteria te goeder trouw en volledige medewerking.

Een mediator kan dit proces begeleiden, vooral bij een echtscheiding waarbij emoties en belangen botsen. Hij of zij zorgt voor een duidelijke communicatie met de bank en helpt bij het verzamelen van de benodigde documenten. Dit verkleint de kans op fouten en vertraagt het proces niet onnodig.

De kwijtscheldingsregeling

De kwijtscheldingsregeling van NHG is een eenmalige regeling die alleen geldt voor het deel van de hypotheek onder NHG. Als je een deel zonder NHG hebt, blijft dat deel buiten de regeling.

Dit is belangrijk om te weten, zodat je niet voor verrassingen komt te staan. Een mediator kan helpen om de regeling te integreren in je echtscheidingsconvenant. Dit omvat een eerlijke verdeling van de restschuld en afspraken over wie wat betaalt.

2. Volledige medewerking

De kosten voor mediation zijn vaak lager dan de financiële gevolgen van een verkeerde verdeling, dus het is een slimme investering.

Volledige medewerking is een cruciale voorwaarde voor kwijtschelding. Dit betekent dat je actief meewerkt aan de verkoop van de woning, de financiële informatie verstrekt en geen obstructie pleegt. In een echtscheidingssituatie kan dit lastig zijn, omdat emoties en conflicten de boel kunnen vertragen. Een mediator kan helpen om het proces rondom de woning verkopen aan een derde soepel te laten verlopen.

Hij of zij zorgt voor een neutrale begeleiding, zodat beide partijen zich aan de voorwaarden houden. Dit verhoogt de kans op kwijtschelding en voorkomt extra kosten of vertragingen, ook bij praktische zaken zoals de verdeling van een gezamenlijke parkeervergunning.

Disclaimer: Dit artikel is informatief van aard en is geen juridisch advies. Raadpleeg altijd een MfN-gecertificeerd mediator of juridisch adviseur voor jouw specifieke situatie. Mediationuitkomsten zijn afhankelijk van individuele omstandigheden.

Portret van Marloes van der Hoeven, MfN-gecertificeerd Mediator
Over Marloes van der Hoeven

Marloes is gecertificeerd mediator (MfN-register) met 14 jaar ervaring in echtscheiding, arbeids- en familiemediatie. Ze behandelt gemiddeld 60 zaken per jaar en schrijft toegankelijk over het mediationproces.

Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Echtscheiding & Relatiebeëindiging
Ga naar overzicht →